İlklerin balerini Meriç Sümen, 60 almanak laf hayatını anlattı

Ortaokulda başladığı bale öğrenimini, Ankara Izzet Konservatuvarında sürdürdü. Mezuniyetinin ardından dirayetli sanatkâr, Celal Opera ve Balesi’nde başdansçı, koreograf ve umum müdür olarak bakım etti. Meriç Sümen, bale kariyerinde başdansçı yerine Kuğu Gölü, Giselle, Fındıkkıran, Uyur Güzelce, Romeo ve Juliet, Şopar Kız, Kamelyalı Avrat gibi bir nice eserde dans etti. Pyotr İlyiç Çaykovski’nin Kuğu Gölü eserini 40’dan çok ülkede oynayan ve Rusya’nın tarihi sahnesi Bolşoy’bile farklı yıllarda haddinden fazla öğün Giselle eseriyle sahneye çıkan yırtıkça sanatkâr, Bolşoy balesi tarihinde başrol üstlenen geçmiş ecnebi prima balerin oldu. 15 yıl geçmiş mütekait olmasına rağmen canlı dansçılara eğitim vermeye ve öğün göstermeye bitmeme fail 78 yaşındaki Sümen, Türkiye’nin Çınarları Foto Projesi” kapsamında yıllarca sahneye çıktığı Ankara Şevket Opera ve Balesi raks stüdyolarında, Rum Ajansı (AA) sorularını yanıtladı. Türk balesine 60 yıldan fazla mücahede verdiniz? Türk balesinin bakir filizlendiği dönemde mesleğe bittabi başladınız, sizi ki yönlendirdi?
“Yerimde duramayan aynı kız çocuğu olduğumu annem bilcümle söylerdi.Hocam birlikte beni öne çıkarır, ‘Meriç’e dikkatle bakın, hareketleri zinde yapıyor.’ derdi. Tabii anladım kul ara sıra yetenekler olduğunu. Hocam babamla konuşmuş. ‘Meriç çok haddinden fazla yetenekli, konservatuvarda bale bölümü açıldı, hangi tamam oraya verin.’ demiş. Babamın bile tayini çıkacağı üzere er olduğundan, beni bırakamamış burada. Ego dahi ağladım ‘Babacığım ben balerin atılmak istiyorum.’ dedim. Babacığım birlikte rahmetli, ego okulu yatılı kazanınca askerlikten ayrıldı. Bırakamadılar beni, 8 yaşındayım bittabi. Tanrı razı olsun onlardan. Burada kaldılar ve ego de konservatuvarı bitirdim. Babam Genelkurmay’üstelik çalışırken çok üzgün olduğu bire bir aktarılma, Kenan Evren Rabıtalı sormuş, ‘Senin suratın bozukluk asılı?’ Babam dahi, ‘Benim kızım bale bölümünü kazandı ama onu burada bekâr bırakamam.’ demiş. Evren Ağırbaşlı bile ‘Herkes temas şeyi oluyor amma sanatçı yeteneği varsa, bırak olsun.’ demiş. Seneler sonra Kenan Cihan’in elinden çap sanatçısı unvanını aldım.”
Ikmal sonrasında 1961’de Opera ve Bale Genel Müdürlüğünde faaliyet hayatınız başlıyor.1961 yılında çıkışlı olunca Opera ve Bale Genel Müdürlüğüne girdim. Gündeş kadar grup problemi yoktu. Adi benzeri imtihana tabi tuttular. Bura istekli namına baleyi Othello balesi ile açmıştır. Ego çıkışlı değildim, son sınıfta okuyordum. Aralarına katıldım farklı arkadaşlarımla ve elan üstelik büyüdük. Güzel eserlerin sahnelenmesi amacıyla Türk balesini ve okulumuzu kuran hocamız Madama Ninette üstelik Valois mezun olanları bekledi. Bu binanın zarfında çokça minimini ayrımsız bale salonumuz vardı. Camları olmayan bire bir yerdi, koku alamıyorduk. Amma bunun beraberinde heybet büyüklerimiz, hükümetimiz beklenmeyen havari olurlardı ve hiçbir isteğimizi et kafalı çevirmezlerdi. Tütü dikilecekse kumaş sıkıntılı dışından getirildi, ne aklınıza geliyorsa. O zamanlarda zorlukları yenerek kimi eserleri oynadık. Kuğu Gölü’nü yurt dışı de karışma 320 nöbet oynamışım. O büyüklüğünde çokça oynadım ve değişik hocalarla çalıştım ki, haddinden fazla özdek öğrendim.”
Hala Kuğu Gölü olarak anılıyor kalkışmak sizi mutlu ediyor mu? “Kuğu Gölü oynarken rolümü paylaştığım arkadaşlarımı rahmetle anıyorum.Biz operada çokça aç kaldık, buranın önceki zamanlarında, paramız yetmiyordu. Kaloriferler yanmazdı, haddinden fazla soğuktu Ankara. Haddinden Fazla cefalar çektik. Tek yılmadık. O yüzden bir tane Meriç Sümen bulunmayan, 1000 modül Meriç Sümen var bu balede.”.
Share: